Dane z najnowszego komunikatu CBOS pokazują, że w 2024 r. 10% dorosłych Polaków pracowało jako wolontariusze (wzrost z 8% rok wcześniej). Jednocześnie 21% deklarowało nieodpłatną pracę lub usługi na cele dobroczynne — to szersza kategoria, ale pokazuje rosnący odruch prosocjalny. Kluczowe dla naszego tematu: wśród uczniów i studentów (czyli głównego segmentu Gen Z) wskaźnik wolontariatu sięga 24%, ponad dwukrotnie więcej niż w populacji ogółem.

Na nastroje i decyzje Gen Z wpływają też motywy pozamaterialne. Globalne badania pokoleniowe (Deloitte 2024/2025) pokazują silną orientację młodych dorosłych na poczucie sensu, wartości społeczne i klimat, co przekłada się na większą gotowość do angażowania się w inicjatywy o wyraźnym wpływie społecznym. To tło dobrze „sprzęga się” z wolontariatem.

Co zyskują młodzi dzięki wolontariatowi?

  • Kompetencje transferowalne. Planowanie pracy, współpraca, komunikacja, odpowiedzialność za rezultat — to umiejętności cenione na rynku pracy. Programy europejskie (Europejski Korpus Solidarności) podkreślają ich walidację i rozpoznawalność, m.in. poprzez Youthpass.

  • Kapitał kariery. Udział w projektach EKS bywa wprost wskazywany jako atut w rekrutacji na studia i do pracy; wolontariat tworzy portfolio działań i sieć kontaktów w realnych instytucjach.

  • Sprawczość i dobrostan. Młodzi widzą namacalny wpływ własnej pracy, co wzmacnia poczucie sensu. W polskich danych widać, że to właśnie najmłodsi dorośli najczęściej deklarują udział w działaniach obywatelskich i prospołecznych, a wskaźnik wolontariatu jest w tej grupie zdecydowanie najwyższy.

  • Tożsamość obywatelska. Europejskie ramy wolontariatu kładą nacisk na uczenie się przez doświadczenie i refleksję — efekt to trwalsze nastawienia prospołeczne i gotowość do kolejnych form zaangażowania.

Dlaczego to pasuje do Gen Z?

To pokolenie jest pragmatyczne i wartościowe zarazem: oczekuje elastyczności, ale też „dowodu wpływu”. Wolontariat, który oferuje konkretny rezultat i uznawalne efekty uczenia się (certyfikaty, referencje), odpowiada na oba te wektory. W konsekwencji widzimy stabilny wzrost wskaźników udziału i ponadprzeciętną aktywność w najmłodszych kohortach — przy jednoczesnym domaganiu się sensu i jakości organizacji działań.

Wniosek na dziś: w Polsce rośnie „normalność” wolontariatu, a Gen Z jest jego lokomotywą. Z perspektywy młodych to nie darmowa praca, tylko szybka ścieżka kompetencji, wpływu i sieci kontaktów. Z perspektywy szkoły, uczelni i NGO — to źródło energii i świeżych umiejętności, które realnie podnosi jakość działań. Jeśli trend się utrzyma, wolontariat stanie się dla pokolenia Z jednym z głównych kanałów zdobywania doświadczenia przed pierwszą pracą